Một số lệnh làm việc với thư mục trên Ubuntu

 Dưới đây là bảng tổng hợp tất cả lệnh làm việc với thư mục (directory) trên Ubuntu mà bạn sẽ dùng hàng ngày – từ cơ bản đến nâng cao, kèm ví dụ thực tế:

Mục đích	Lệnh	Ví dụ thực tế
Xem thư mục hiện tại	pwd	/home/khanh/projects
Liệt kê file/thư mục	ls	ls -l → chi tiết quyền, kích thước, ngày ls -la → hiện cả file ẩn
Tạo một thư mục	mkdir tên_thư_mục	mkdir myapp
Tạo nhiều thư mục cùng lúc	mkdir folder1 folder2 folder3
Tạo cả thư mục cha (nếu chưa có)	mkdir -p đường/dẫn/sâu/đến/thư/mục	mkdir -p /var/www/html/site/public/uploads → tạo hết các cấp nếu chưa có
Đổi tên / di chuyển thư mục	mv cũ mới	mv old-name new-name mv /home/old /backup/
Sao chép thư mục (và toàn bộ bên trong)	cp -r nguồn đích	cp -r /home/project /backup/project-backup
Sao chép nhưng giữ nguyên quyền + timestamp	cp -a nguồn đích	cp -a /etc /backup/etc-2025
Xóa thư mục rỗng	rmdir tên_thư_mục	rmdir temp → chỉ xóa được nếu trống
Xóa thư mục có nội dung (cực mạnh)	rm -rf tên_thư_mục	rm -rf node_modules → xóa sạch không hỏi lại
Xóa nhiều thư mục cùng lúc	rm -rf folder1 folder2 folder3
Vào thư mục	cd tên_thư_mục	cd /var/log cd .. → lên 1 cấp cd → về home
Về thư mục vừa ở trước đó	cd -
Xem dung lượng thư mục	du -sh tên_thư_mục	du -sh /var/log → 2.4G
Xem thư mục nào đang ngốn đĩa nhất	`du -h --max-depth=1	sort -hr`
Tìm thư mục theo tên	find / -type d -name "tên_thư_mục" 2>/dev/null	find / -type d -name "node_modules" 2>/dev/null
Tìm và xóa tất cả thư mục node_modules	find . -name "node_modules" -type d -exec rm -rf {} +	Dùng trong project để dọn sạch node_modules nhanh
Đặt bookmark thư mục (rất tiện)	Thêm vào ~/.bashrc: alias pj='cd /home/khanh/projects'	Sau đó chỉ cần gõ pj là nhảy ngay vào thư mục project
Nhảy nhanh giữa các thư mục dài	cd /very/long/path/that/you/hate/to/type → dùng Ctrl+R để tìm lịch sử
Xem cây thư mục đẹp	tree (nếu chưa có: sudo apt install tree) tree -L 2 → chỉ 2 cấp	tree -a → hiện cả file ẩn

Các lệnh “cứu cánh” khi làm việc nhiều với thư mục

Bash

# Dọn sạch toàn bộ thư mục tạm trong 1 lần
rm -rf /tmp/* ~/.cache/* ~/Downloads/*.tmp

# Tạo thư mục ngày tháng tự động (rất hay dùng backup)
mkdir -p backup-$(date +%Y-%m-%d)

# Sao chép thư mục nhưng hiển thị tiến độ (rsync)
rsync -ah --progress nguồn/ đích/

# Đồng bộ 2 thư mục (xóa file thừa ở đích nếu nguồn không còn)
rsync -ah --delete nguồn/ đích/

Tóm tắt 10 lệnh bạn sẽ gõ hàng ngày

Bash

pwd
ls -la
mkdir -p
cd
cd ..
mv
cp -r
rm -rf          ← cực kỳ nguy hiểm, cẩn thận!
du -sh *
rm -rf $(find . -type d -name "node_modules")